Beton Santrallerinde İş Güvenliği

Beton Santrallerinde İş Güvenliği

Beton Santrallerinde İş Güvenliği

Beton Santrallerinde hazır beton üretimi yapılmaktadır. Hazır beton kullanıma hazır, plastik ve sertleşmemiş durumdaki betondur. Beton Santrallerinde  hazır betonun üretimi ve işyerine kadar nakliye edilerek kullanıcıya teslim edilmesi işlemlerini kapsamaktadır. İnşaat sektörünü destekleyen en önemli sanayilerden biri olan hazır beton sektörü ülkemizde son yıllarda önemli gelişme göstermiştir.

SGK kayıtları incelendiğinde her yıl yaşanmış olan iş kazaları sonucu 1500 civarı çalışanımız hayatını kaybetmekte ve bu sayının ilk sırasında inşaat sektörü gelmektedir. İnşaat sektörünün en önemli yan sanayisi olan hazır beton üretiminde ise iş kazası sayısı düşük olmakla beraber, yaşanılan kazalar büyük oranda trafik kazası kaynaklı transmikserin santralden beton döküm alanına ulaşması sırasında meydana gelmektedir. Türkiye’de Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) 2016 istatistiklerine göre 23.63 NACE sınıfında olan hazır beton imalatı sektöründe 873 tane iş kazası yaşanmış ve meslek hastalığı tespiti yapılmamıştır. 2016 yılında meydana gelen kazaların 17 tanesi ölümle sonuçlanmıştır. 23.61 ve 23.63 beton imalatı sektöründe 8+17=25 ölümlü iş kazası yaşanmıştır.

Hazır betonun üretim sureci, santral operatörünün üretilecek betonu tanımlayan formülün numarasını belirleyip, bilgisayar sistemini işletmesiyle başlar. İlk komuttan sonra, ayrı bölmelerde stoklanmış bulunan agrega, çimento ve su aynı anda tartılır. Daha sonra tartılmış agrega, bant veya kovayla taşınarak mikser kazanına aktarılır. Eş zamanlı olarak çimento, su ve formülde varsa kimyasal katkı maddesi de kazana aktarılır ve karıştırılır. Daha sonra trans miksere aktarılan karışım operatör tarafından dokum alanına ulaştırılır ve operatör yönetiminde dokum gerçekleştirilir. Trans mikser haznesi döküm alanında temizlendikten sonra tesise dönülür ve hazne tekrar detaylı olarak temizlenerek bir sonraki döküme hazır hale getirilir. Hazır beton imalatı, İş Sağlığı ve Güvenliğine ilişkin işyeri Tehlike Sınıfları Tebliği’nde “tehlikeli” sınıfta yer almaktadır.

Beton santrallerinde riskleri, beton üretim tesisi, havuzlar, malzeme nakli, laboratuar, bakım atölyesi, döküm yerleri ve idari binalar olarak sınıflandırabiliriz. Bu yazımda her bir alandaki risklerin neler olduğu ve bu risklere karşı alınması gerekli tedbirlerin neler olduğuna dair önerilerde bulunmaya çalışacağım.

Beton Üretim Tesisi

  • Çimento silolarının oturduğu platform çevresine ve tesis boyunca çalışanın çalışma yapacağı yüksekteki tüm alanların çevresine düşmeyi engelleyici nitelikte, ana ve ara korkulukları olan korkuluk sistemi bulunmalıdır.

 

  • Çimento ve Katkı maddesi silobaslarına çıkılan merdivenlerde çember korkuluk sistemleri mevcut olmalı ve bu silobasların üst noktası düşmeyi önleyici nitelekte korkuluk sitemi ile çevrili olmalıdır.(Resimde merdiven etrafı çember korkuluk olmasına rağmen, üst kısım korkuluk ile çevrilmemiştir.)

  • Taşıma bantları etrafında tamir bakım esnasında çalışanın rahatça yürüyebileceği platform oluşturulmalı ve bu platform kenarı uygun korkuluk sistemleri ile donatılmalıdır.
  • Ayrıca bu bantların malzeme düşme riskine karşı üstü kapalı, acil durdurma teli bulunan ve çalışmaya başlamadan önce çalışanı uyarıcı nitelikte sesli ikaz sistemi bulunmalıdır.

  • Atık su toplama havuzlarının çevresi çalışanın düşmesini engelleyecek nitelikte uygun korkuluk sistemleri ile kapatılmalıdır. Şayet bu alana araç yanaşması gerekiyor ise menteşeli ve kilitli korkuluk sistemi yapılmalı ve bu alan sürekli gözlem altında tutulmalıdır.
  • Malzeme beslenen bunker ağızlarında setler oluşturulmalı ve aracın malzeme beslemesi esnasında fazla yanaşarak tehlike oluşturması engellenmelidir.

  • Laboratuvarda bulunan numune kırıcının kapak siviçi bulunmalı ve kapak kapatılmadan ekipmana komut verilse dahi harekete geçmemelidir. Bu siviçler belirli periyotlarla test edilmeli ve siviçin faal durumda olduğu kontrol edilmelidir.

Akaryakıt Depoları

  • Akaryakıt tankları güneş ışığına maruz kalmayacak şekilde sundurma altına alınmış veya yer altına gömülmüş olmalıdır.Herhangi bir sızıntı ihtimaline karşı tank etrafında taşma havuzu bulundurulmalıdır.
  • Tankın topraklaması yapılmalı ve yılda bir ölçülmelidir.
  • Tankı kapsayacak şekilde paratoner tesisatı bulundurulmalıdır.
  • Tankın etrafı çevrili, etrafında sağlık ve güvenlik işaretleri asılmış olmalıdır.
  • Mümkünse yeraltı depolama tankları kullanılmalıdır.

  • Tank yakınında uygun nitelikte yangın söndürme ekipmanları bulundurulmalı ve alev almaya sebebiyet verecek nitelikte malzeme bulundurulmamalıdır.
  • Tanker dolum talimatı oluşturularak, görünebilir bir yere asılmalıdır.

Nakliye

Hazırlanan betonun nakliyesi transmikserler ile sağlanmaktadır.

  • Transmikserlere kapasitelerinden daha fazla beton yüklenmemelidir.
  • Transmikserlerin 2 yılda bir muayenelerinin(tüvtürk) yaptırılmalıdır.
  • Taşıma esnasında kara yolu hız limiti uygulamalarına özen gösterilmelidir.
  • Transmikser operatör belgesi olmayan çalışanların transmikser kullanımının önüne geçilmelidir.

Bir Cevap Yazın